Monday, 10 June 2013

Damdawi tha TUI (Water) hi Damlohna TUR (Poison) a ni thei. Chhawra Khiangte. Bacteriologist (Rtd) District Laboratory PHED Lunglei

Mahni thawh thin na a ni bawk nen, ka vei ve em em kan thai lang teh ang.  Kan ram a thang a, a changkang a, Sih tui leh tuikhur kan ban tial tial a, Mahni in lama herhhaw per per hi a lo hahdam zawk bawk nen hmasawnna avangin pen khat lekah tui kan dawh thei ta. A lawmawm a, chutiang kan tih theihna chhan pakhat chu PHE Deptt. hi ani. PHE chuan Mitin hnenah tui thianghlim an kawtkaia pe turin hma a la  char char a, Tih sual leh tih fuh chiah lo te, felhlel deuh te pawh a awm tih chu hai leh phat rual a ni lo. Nimahsela, a tum ang ngeiin kan kawtkai leh inchhungah tui min rawn pe ta (Pvt Connection tih lohna engemawzat erawh chu a awm e) Chu Department hnuaiah chuan a hrangin, Tui Quality endiktu State referral Institute & Public Health Laboratory chu Chief Chemist kaihruaina hnuaiah a ding a, Officer rual leh staff engemaw zatin an enkawl. Anni hian Connection tui mai bakah a theih ang chin chinah veng tin tuikhur leh tuikhuah (Mihring tlanlai) te chu an endik chamchi thin ani. Central lam atang chuan He SRI &PH Lab hi Mizoram tui chungchang an rawn zirna leh ngaihven uluk ber zawk chu a ni tawh nghe nghe.
Thuhmahruai ava sei ta ve. Tui hi hmu awlsawm in, a quality endik tu nei tha hle mah ila, fimkhur kan in zirtir mawlh mawlh a ngai tho tho mai. Tun laiin water born disease (tuilam natna) mizote hian kan vei ta nual a, PHE tui kan in hma, Sih tui leh Tuikhur kan in lai ai khan ( kan lo chik ngai thin loh vang nge, ) in sawi sel thawm hriat tur a tam ta, A thenin PHE tui an lo puh vei rawl nen. Engpawh nise, thil tha kan zirchhuahna ah ngai ila. Kan tui atang hian natna chi hrang hrang :-
1.    Kawthalo, luak khawsik, ek thi.
2.    Zun kawnga hnai awm leh kal lam that lohna.
3.    Hrawk thip, khuh, awmna, khawsik.
4.    Thin lian, Jaundice
5.    Pum lam natna, taksa chau, taksa rihna (weight) hloh. etc. kan kai thei..
     PHE hian tih fimthat sa hian min pe mahse kan lo dawnsawn dan hian a ti chhe vek thei tho mai. Kan Barrel a fai tha em ? Kan tui pipe lline a felfai em, in enfiah a ngai. Lunglei hmun/HOME pakhata kawthalo leng avanga ka kalna ah chuan PHE tui chauh kan in an ti a, kan han chhui chiang a, PHE tui an dawn thar kan han test a, a tha bok si.  An Tanky chu chhin nei lo ani a, a chungzawl ruak ah insuk leh an einawi silna hmun atan an hmang.. Tin a ran vulh te an khung lem lo bawk nen, thal lai deuh a, lui tui an chawi an lo chhung bawk a. chutiang nuaih anih avang chuan,  a chhan lo lang chiang ta chu Mihring thli leh an ar leh ran thli atang a natna lo awm thei chi hrang hrang luhna chance a lo tam em em mai chu niin.  PHE tih turah dah vek lo ila, Supply Tank a fai em ? A fai loh chuan Tifai tura Deppt ngente hi a tha khawp mai. A chhan chu, chutiang kan tih that loh chuan a tuar thei tu chu keimahni ngei kan ni bawk si a.
A sei lutuk dawn, tawite in khaikhawm teh ang.. chutiang zawng zawng kan tih hman loh pohin, a chinfelna awlsam te pakhat chu, PHE tui ani emaw nilo emaw  TUI CHHUAN SO chauh in hi i uar ang u.
Tin, Tui lamah harsatna leh rinhlelh kan neih chuan SRI & PH Lab. Tuikhuahtlang (Aizawl lam tan bik) (District tin ah District Laboratory a awm tawh vek bawk ) endik tir theih ani a, an ni ho hi i dawr  buai taima ang u, an in hawng reng ania. Sum sen a ngai lo.

No comments:

Post a Comment